Mạng xã hội luôn là ‘bia đỡ đạn’ cho những chỉ trích. Việc liệt kê các hệ lụy như gây nghiện, nuôi dưỡng cái tôi, gây xao lãng hay lãng phí thời gian là điều quá dễ dàng, và giải pháp thường được đưa ra cũng rất đơn giản: né tránh hoặc xóa bỏ. Tuy nhiên, vấn đề không nằm ở việc tôn vinh hay hạ thấp mạng xã hội, mà nằm ở chỗ chúng ta đặt ưu tiên cho mục đích sống của mình như thế nào. Khi bàn về sự căng thẳng giữa tính luật pháp và tự do của Cơ Đốc nhân thời kỳ đầu tại Cô-rinh-tô, Sứ đồ Phao-lô đã khuyến khích chúng ta đánh giá mọi việc dựa trên góc nhìn và mục đích cá nhân. Khi đối diện với những người dùng sự tự do của Cơ Đốc nhân để biện minh cho tội lỗi, Phao-lô khẳng định: “Tôi được phép làm mọi sự, nhưng không phải mọi sự đều có ích. Tôi được phép làm mọi sự, nhưng không làm nô lệ cho bất cứ điều gì” (1 Cô-rinh-tô 6:12).

Kiêng mạng xã hội là gì?

Sự tự do trong đức tin bị giới hạn bởi việc hành vi đó có thực sự hữu ích hay đang trở thành xiềng xích. Phản ứng thường thấy khi bị chất vấn về một hành vi có thể gây nghiện là: ‘Tôi có thể dừng lại bất cứ khi nào tôi muốn.’ Nhưng cách tốt nhất để kiểm chứng xem bạn đang làm chủ công nghệ hay công nghệ đang làm chủ bạn, chính là tạm dừng sử dụng nó. Sự kiêng ăn giúp chúng ta tái thiết lập các ưu tiên. Trong Kinh Thánh, việc kiêng ăn thường đi đôi với cầu nguyện—không phải vì thức ăn là điều sai trái, mà vì chúng ta cần gác lại những nhu cầu thể xác để hướng linh hồn về sự nuôi dưỡng tâm linh và kết nối với Chúa (Giăng 4:31-34).

Mục đích của bài viết này là khám phá năm lý do tại sao việc kiêng mạng xã hội là cần thiết để đời sống và những đam mê của chúng ta luôn hòa nhịp cùng Đấng Christ.

Tại sao việc kiêng mạng xã hội lại cần thiết?

Cần nhấn mạnh điều này một lần nữa: không phải vì mạng xã hội hay sở thích ăn uống là xấu xa, mà vì chúng ta muốn đảm bảo rằng mình đang sống với mục đích “làm tất cả vì vinh quang của Đức Chúa Trời” (1 Cô-rinh-tô 10:31; Cô-lô-se 3:17), và rũ bỏ bất cứ thứ gì cản trở chúng ta đạt được phần thưởng là trở nên giống Chúa Giê-xu (Phi-líp 3:10-12; Hê-bơ-rơ 12:1-3). Chúng ta được tạo dựng để khao khát các mối quan hệ—trước hết là với Chúa và với nhau. Công nghệ thường làm biến dạng tâm trí qua những khao khát về sự mới lạ và kết nối. Thời gian là nguồn tài nguyên quý giá và hữu hạn nhất của đời người. Khi để mạng xã hội điều khiển, chúng ta bị biến thành nô lệ và các ưu tiên bị lệch lạc để phục vụ cho ‘người chủ’ mới này.

5 Lý do nên kiêng mạng xã hội

Lý do 1: Định hướng lại nguồn chân lý

Chúng ta có khuynh hướng tin vào những gì mình nhìn thấy, và sự lặp đi lặp lại chỉ đơn giản là củng cố thêm cho những niềm tin đó. Mạng xã hội hướng đến việc cung cấp một địa điểm mà tại đó mỗi cá nhân có thể trình bày thế giới quan của riêng mình như thể đó là chân lý và là hiện thực, dẫn dắt người khác nhìn nhận cuộc sống thông qua đôi mắt và sự hiểu biết của chính họ. Được thiết kế để gắn kết mọi người dựa trên sở thích và trải nghiệm, mạng xã hội định nghĩa thực tại thông qua lăng kính chủ quan của người xem lẫn người công bố. Điều này có thể hữu ích trong việc xác thực trải nghiệm cá nhân và tìm kiếm sự hỗ trợ, khích lệ từ người khác, nhưng chân lý lúc này lại trở thành phạm trù của trải nghiệm chủ quan, với các thuật toán liên tục bồi đắp cho sự xác nhận những thiên kiến chủ quan của chúng ta. “Buồng vang” trên mạng xã hội chỉ củng cố thêm những gì ta đã tin, làm trầm trọng hơn những định kiến và cái nhìn lệch lạc về bản thân cũng như người khác. Nó đẩy chúng ta vào sự phân cực trắng-đen, chia rẽ thành những phe phái ‘ta và địch’, nơi chúng ta tự mặc định mình luôn đúng, còn người khác thì hoàn toàn sai. Trong một thời đại mà thông tin quá tải và danh tính bị nhiễu loạn, làm thế nào chúng ta biết được đâu là sự thật và nguồn nào đáng tin cậy về bản thân chúng ta cũng như thế giới xung quanh?

Chúng ta cần dừng lại để định hướng lại thước đo chân lý bằng cách trước hết lấp đầy lòng và trí mình bằng những gì Chúa phán, để chúng ta có thể định nghĩa chính xác thế nào là thực, là công chính và là chân thật. Giống như cách các ngân hàng huấn luyện nhân viên của họ nhận diện tiền giả bằng cách lặp đi lặp lại việc tiếp xúc với tiền thật, thì với tư cách là những người theo Đấng Christ, Chúng ta cần để Lời Chúa thấm đẫm lòng và trí mình, để chính chân lý ấy trở thành tiêu chuẩn giúp ta hiểu đúng về bản thân và người khác, nhờ đó những điều giả dối ngoài kia không còn cơ hội làm chúng ta hoang mang hay lệch lạc.Thời gian là hữu hạn và chúng ta phải biết ưu tiên. Lý do đầu tiên để chúng ta kiêng mạng xã hội là ưu tiên thời gian dành cho việc đọc Lời Chúa và với dân sự của Ngài, nhằm định hướng lại thước đo về chân lý và mục đích sống của chúng ta.

Lý do 2: Để thực hành các ưu tiên của chúng ta

Lý do thứ hai này vốn dựa trên nền tảng của lý do thứ nhất—xem việc đặt Lời Chúa làm nguồn chân lý duy nhất là ưu tiên hàng đầu. Tuy nhiên, nó còn mở rộng ra những ưu tiên khác như các mối quan hệ, danh tính cá nhân và thời gian; tất cả những điều này đều bắt nguồn từ việc chúng ta hiểu đúng về bản thân và thế giới thông qua lăng kính của Lời Chúa. Con người được dựng nên để kết nối, nhưng trớ trêu thay, mạng xã hội lại khiến chúng ta rơi vào nghịch lý: dù xã hội hiện đại đang kết nối với nhau nhiều hơn bất kỳ thời kỳ nào trong lịch sử nhân loại, chúng ta lại đồng thời cảm thấy cô đơn hơn bao giờ hết. Những kết nối và cộng đồng thực thụ trong các mối quan hệ đời thường không hề giống với việc nhận được những lượt ‘thích’, ‘chia sẻ’ hay những lời mời kết bạn trên mạng xã hội. Mạng xã hội thường khơi gợi chủ nghĩa cá nhân và xu hướng chỉ trưng bày những khía cạnh tích cực về bản thân để tìm kiếm sự khẳng định và chấp nhận.

Những câu chuyện của đời thực gắn kết chúng ta lại trong cộng đồng, đưa chúng ta vào câu chuyện vĩ đại hơn về tình yêu của Chúa dành cho thế giới, nơi chúng ta hiểu được giá trị thực sự cũng như sự nhỏ bé của chính mình trong bức tranh chung ấy. Chúa Giê-xu đã phán: “Ngươi phải hết lòng, hết linh hồn, hết tâm trí mà kính mến Chúa là Đức Chúa Trời ngươi. Ấy là điều răn thứ nhất và quan trọng hơn hết. Còn điều răn thứ hai cũng giống như vậy: ‘Ngươi phải yêu người lân cận như chính mình.’ Tất cả luật pháp và lời tiên tri đều tùy thuộc vào hai điều nầy” (Ma-thi-ơ 22:37-40). Hai lý do đầu tiên này cho thấy sự đồng thuận của chúng ta với các điều răn của Chúa Giê-xu. Chúng ta ưu tiên mối quan hệ với Chúa thông qua tình yêu dành cho Ngài và Lời Ngài, đồng thời thể hiện tình yêu đối với người khác bằng cách ưu tiên những cuộc gặp gỡ trực tiếp, sống thực tế giữa lòng cộng đồng. Mạng xã hội không bao giờ có thể thay thế được sự tiếp xúc gần gũi, hiện diện trực tiếp giữa người với người. Chúng ta tồn tại trong một thời gian và không gian cụ thể, do đó, phải biết ưu tiên sử dụng quỹ thời gian và chính bản thân mình cho những mối quan hệ có thật trong cộng đồng.

Lý do 3: Để thách thức vùng an toàn của bản thân

Mạng xã hội thúc đẩy cảm giác tự chủ và kiểm soát, đồng thời cung cấp phương tiện để chúng ta chọn lọc cách thể hiện bản thân trong các mối quan hệ. Người ta thường gọi sự thể hiện bản thân trong môi trường kỹ thuật số này là ‘cái tôi trên mạng’ và đó là ‘cái tôi được lý tưởng hóa, là người mà bạn mong muốn trở thành’. Khi mạng xã hội làm sai lệch nhận thức của chúng ta về chân lý, biến không gian mạng thành ‘chiếc hộp vang’—nơi ta chỉ nghe thấy những gì mình muốn tin (củng cố các định kiến sẵn có)—và cung cấp những kết nối dễ dàng, không rủi ro, sự thoải mái lúc này đã lấn át nhu cầu tăng trưởng. Lúc này, mạng xã hội trở thành chiếc ‘núm vú giả’ để xoa dịu những đứa trẻ không chịu lớn bên trong ta, né tránh và xao lãng khỏi những điều thực tế. Mạng xã hội cho phép chúng ta sống gián tiếp thông qua việc lướt xem dòng thời gian của người khác như một kẻ quan sát. Các mối quan hệ và cuộc sống đòi hỏi chúng ta phải dám chấp nhận rủi ro, trong khi sự thoải mái lại chính là yếu tố đối lập với sự tăng trưởng.

Việc kiêng mạng xã hội sẽ buộc bạn phải đối diện với sự khó chịu và buồn chán thường xuất hiện khi bạn đang đi dạo một mình hoặc đứng chờ tới lượt mình được phục vụ trong quán. Nó đẩy bạn ra khỏi ‘bong bóng’ an toàn để thể hiện tình yêu của Chúa, bằng cách biết quan sát và phản hồi lại người khác như những tạo vật được dựng nên theo ảnh tượng của Ngài. Là thân thể của Đấng Christ, chúng ta là tay và chân của Ngài, nhờ quyền năng của Chúa Thánh Linh để thể hiện tình yêu của Ngài trên thế giới này (Giăng 13:35). Bước đầu tiên để yêu thương người khác chính là nhìn thấy họ, hiện diện và kết nối với họ vượt ra ngoài vùng an toàn của chính bạn. Để thực sự lớn lên, chúng ta phải bước ra khỏi sự an nhàn, chấp nhận chút khó chịu để tiến tới sự tăng trưởng.

Lý do 4: Để kinh nghiệm sự tự do thông qua tính kỷ luật

Như Phao-lô đã khẳng định: “Tôi được phép làm mọi sự, nhưng không phải mọi sự đều có ích. Tôi được phép làm mọi sự, nhưng không làm nô lệ cho bất cứ điều gì” (1 Cô-rinh-tô 6:12). Chúng ta kiêng mạng xã hội để rèn luyện “cơ bắp” của sự kỷ luật, nhằm đẩy lùi khuynh hướng bị lệ thuộc và nghiện những khoái lạc, sự an nhàn. Các nghiên cứu đã chỉ ra rằng công nghệ và mạng xã hội làm thay đổi não bộ, dần làm suy giảm khả năng tập trung sâu và tư duy thấu đáo của chúng ta. Mỗi lý do trong năm điểm này đều có mối liên hệ mật thiết và kế thừa lẫn nhau. Việc thách thức vùng an toàn đòi hỏi chúng ta phải có thiện chí định hướng lại chân lý và thực hành các ưu tiên của mình.

Kinh nghiệm về sự tự do thông qua kỷ luật sẽ đến khi sự rèn luyện hướng tới tăng trưởng được áp dụng vào trong thói quen thường nhật. Chúng ta sẽ không thể biết rõ mình đang làm chủ hay bị mạng xã hội khống chế đến mức nào cho đến khi cố gắng thiết lập kỷ luật trong việc sử dụng nó. Tự do thực sự luôn đòi hỏi kỷ luật. Nếu muốn tự do sáng tác những bản nhạc hay, ta phải kỷ luật bản thân để luyện tập đều đặn. Nếu muốn có sự tự do để chạy nhảy, vui chơi cùng con cái, ta phải kỷ luật trong việc tập luyện, ăn uống, quản lý thời gian và giấc ngủ để có đủ sức lực cho những khoảnh khắc ấy. Chúng ta nên thực hiện việc kiêng mạng xã hội để kinh nghiệm sự tự do của một cuộc sống không còn bị đè nặng bởi những ống kính và bộ lọc của mạng xã hội lên chính mình và thế giới xung quanh.

Lý do 5: Để thiết lập nhịp sống lành mạnh

Đời sống vốn tuân theo những khuôn mẫu và nhịp điệu tự nhiên, và Đức Chúa Trời đã tạo dựng chúng ta để hòa nhịp cùng trật tự của Ngài về ngày, tuần, mùa và năm (Sáng thế ký 20:9-11). Chúng ta đang sống trong một thế giới vận hành 24/7, nơi mạng xã hội và công nghệ liên tục ‘dội bom’ chúng ta bằng những tin tức và thông tin mang vẻ khẩn cấp. Việc sử dụng các thiết bị điện tử, đặc biệt là mạng xã hội, có mối liên hệ mật thiết với trầm cảm, lo âu và ý muốn tự tử ở mọi đối tượng, và đặc biệt nghiêm trọng ở lứa tuổi thanh thiếu niên. Như đã đề cập, thời gian là nguồn tài nguyên quý giá nhất của chúng ta, và mạng xã hội dường như tác động tiêu cực nhất đến giấc ngủ khi chúng ta cứ mãi chật vật để dừng việc lướt xem. Việc kiêng mạng xã hội cho phép chúng ta nhìn nhận lại các thói quen và nhịp sinh hoạt hiện tại, mở ra cơ hội để ưu tiên thời gian tốt hơn cho việc tĩnh nguyện với Chúa, xây dựng mối quan hệ với người khác, cũng như chăm sóc giấc ngủ, dinh dưỡng, rèn luyện thân thể và sức khỏe tinh thần một cách hài hòa.

Chúng ta đang sống trong một thời đại độc đáo với những cơ hội vô hạn. Trong đó, tồn tại cả những điều hữu ích lẫn những điều vô nghĩa. Mạng xã hội mang đến nhiều cơ hội để chia sẻ những điều tốt đẹp và bày tỏ tình yêu của Chúa ra thế giới, nhưng nó cũng có thể bóp méo nhận thức của chúng ta về chân lý, các mối quan hệ, sự an nhàn, tự do và nhịp sống, cho đến khi chúng ta trở nên nô lệ cho chính nó. Việc kiêng mạng xã hội mang lại cơ hội để chúng ta thay đổi các ưu tiên và rèn luyện ‘cơ bắp’ của sự kỷ luật, nhằm tái định hướng quỹ thời gian và những khao khát của mình, để hướng về những điều tốt đẹp nhất thay vì hài lòng với những điều chỉ đơn giản là…không xấu.

Dịch & biên tập: Eunice Tu

Nguồn: crosswalk.com

Copy từ: HOITHANH.COM